تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۰۹/۱۲ | شناسه مطلب : ۱۸۰۳۱ | تعداد بازدید : ۴۱

استاندارد سازي در جهت حمايت خريدار وضع مي‌شود نه حمايت از توليدكننده

در دومين نشست هم‌انديشي بررسي ضرورت تدوين مباني استانداردسازي كتاب كودك مطرح شد

استاندارد سازي در جهت حمايت خريدار وضع مي‌شود نه حمايت از توليدكننده

حمیدرضا شاه‌آبادی در دومین نشست هم‌اندیشی بررسی ضرورت تدوین مبانی استانداردسازی کتاب کودک گفت: استانداردسازی از سوی نهاد غیردولتی اعمال می‌شود و و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی فقط می‌تواند نقش حمایتی در جهت شکل‌گیری آن داشته باشد و مکانی در اختیار آن قرار دهد. همچنین این استاندارد سازی در جهت حمایت خریدار وضع می‌شود نه حمایت از تولیدکننده.

به گزارش روابط عمومي موسسه خانه كتاب،  دومين نشست هم‌انديشي بررسي ضرورت تدوين مباني استانداردسازي كتاب كودك با حضور حميدرضا شاه‌آبادي، مهدي حجواني، سيدعلي كاشفي خوانساري، سيدسعيد ميرمحمدصادق، هادي خورشاهيان و نمايندگاني از نهاد كتابخانه‌هاي عمومي، سازمان اسناد و كتابخانه‌ها، كانون پرورش فكر كودكان و نوجوانان و شوراي كتاب كودك يكشنبه (۱۱ آذرماه) در موسسه خانه كتاب برگزار شد.


حميدرضا شاه‌آبادي، مدير انتشارات مدرسه در اين نشست به ارائه توضيحاتي درباره جلسه قبل پرداخت و گفت: ما در مسيري حركت مي‌كنيم كه قبلا اتفاقات خاصي در آن رخ نداده است و ما بايد ابتدا راه را بسازيم و بحث را از موارد گسترده‌تر شروع كنيم تا به نكات جزئي برسيم. بطور مثال شايد لازم باشد كميته‌هايي را تشكيل دهيم تا به صورت تخصصي به تبيين مباحث بپردازند.


اين نويسنده و پژوهشگر افزود: مردم نياز دارند با راهنمايي نخبگان و با استفاده از روش‌هايي، بتوانند كتاب‌هاي مناسب را براي بچه‌ها انتخاب كنند. البته درحال حاضر نهادهايي اين كار را انجام مي‌دهند و فهرست‌هايي را منتشر مي‌كنند اما اينكه بتوانيم موازين استانداردسازي را تعريف كنيم و به واسطه آن نشاني روي كتاب‌ها درج شود و اينكه اين كار چقدر ضرورت دارد موضوعي است كه بايد روي آن صحبت شود كه لازم است اجرايي شود يا اينكه به تقويت و ترويج فهرست‌هاي موجود بپردازيم. همچنين بايد درباره شرايط اجراي اين موضوع صحبت شود و مشخص شود كه اگر قرار است نشاني اعطا شود قبل از چاپ باشد يا بعد از چاپ و اينكه اين نشان اجباري باشد يا اختياري.


به گفته شاه‌آبادي، اين استانداردسازي قرار است از سوي نهاد غيردولتي اعمال شود و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي فقط مي‌تواند نقش حمايتي در جهت شكل‌گيري آن داشته باشد و مكاني در اختيار آن قرار دهد. همچنين اين استانداردسازي در جهت حمايت خريدار وضع مي‌شود نه حمايت از توليدكننده.
 
مهدي حجواني، نيز به عنوان نماينده انجمن نويسندگان كودك و نوجوان، در اين نشست با بيان اينكه نمي‌توان ادبيات كودك را استانداردسازي كرد چون به ديدگاهي كه ادبيات كودك را قابل محدودكردن مي‌داند، نزديك مي‌شود.
اين نويسنده در ادامه بيان كرد: به نظر من اين بحث نه ‌تنها اولويت ندارد بلكه نادرست است. شكل درست آن فقط شكل توصيه‌اي و تشويقي است. اگر به اين موضوع كه فهرست‌ها قابل دسترسي نيستند استناد كنيم بايد توجه داشته باشيم كه اگر نشان استاندارد هم دولتي باشد مورد اعتماد عمومي نخواهد بود و از سويي تضميني هم وجود ندارد كه اين نشان‌ هم به دست همه مخاطبان برسد.
وي با بيان اينكه بهتر است فرهنگ مردم بالا برود، افزود: اگر پدر ومادرها كتاب كودك بخرند و براي فرزندانشان بخوانند كم‌كم شناخت پيدا مي‌كنند. اصل استاندارد اين است كه استاندارد مردم بالا برود نه با اعتماد صرف به نشانه‌ها بلكه با كتاب‌خواندن بيشتر.
به گفته حجواني جامعه با نخريدن يك كتاب، يا خريدن يك كتاب، خود به خود استانداردسازي مي‌كنند و اين مساله بايد تقويت شود.
علي بوذري، نماينده انجمن تصويرگران در اين نشست نسبت به ضرورت نشان استاندارد براي كتاب‌هاي كودك اظهار ترديد كرد و گفت: بايد ببينيم چه معيارهايي مدنظر است و به اين نكته توجه داشته باشيم كه نمي‌توانيم به يك استاندارد قاطع برسيم. مساله بعدي اين است كه چقدر امكان‌پذير است و ناشر چقدر علاقه‌مند است كه كتابش وارد اين بررسي شود. و از سويي اين نشان چقدر مي‌تواند براي مخاطب معتبر باشد. من انجام اين كار را نه ضروري مي‌دانم و نه امكان‌پذير.
سيدعلي كاشفي خوانساري از سوي فصلنامه نقد كتاب كودك، نيز در اين نشست با اشاره به مباحثي كه در جلسه قبلي مطرح شد، افزود: حالا كه ده‌ها نهاد در حوزه كودك و نوجوان، فهرست كتاب‌هاي خوب ارائه مي‌دهند، بايد ببينيم چرا اين نشان‌ها بروز و تاثير اجتماعي ندارند. براين اساس ممكن است به سازوكارهايي برسيم كه اين فهرست‌ها ترويج پيدا كنند و بتوانيم نتايج آن‌ها را بهتر اطلاع‌رساني كنيم.
اين نويسنده گفت: راه دوم اين است كه كتاب‌ها براي نشان استاندارد پيش از چاپ بررسي شوند و نشان روي جلد آن‌ها ثبت شود و اين كار روي زمان بررسي كتاب‌ها هم تاثيرگزار نخواهد بود. همچنين ببينيم اين نشان بايد چگونه باشد، آيا بايد به شكل رتبه‌دادن و ستاره دادن باشد و در اين صورت نهادي كه ستاره مي‌دهد بايد معتبر باشد تا مردم به آن اعتماد كنند. به نظر من اين كار بي‌فايده و غيرضروري نيست بلكه گامي است در جهت ترويج كتاب‌هاي خوب و حمايت از مخاطب.
فرناز محمدي از سازمان اسناد و كتابخانه‌ ملي ايران، نيز در اين نشست بيان كرد: ما هم در سازمان اسناد و كتابخانه ملي ايران به ضرورت چنين نشاني رسيده بوديم چون مخاطبان ما مي‌خواهند بدانند كه كدام كتاب استاندارد است. از سويي فهرست‌هايي كه از سوي نهادهاي مربوطه مانند شوراي كتاب كودك منتشر مي‌شود كمتر در دسترس مخاطبان قرار مي‌گيرد. از سويي اگر اين اتفاق قبل از فيپا رخ دهد شايد براي ناشران سخت باشد و اگر هولوگرام استاندارد بدهيم اين فرآيند سريع‌تر مي‌شود.
حميدرضا سيدناصري، مدير موسسه نشر و تحقيقات ذكر، نيز در اين نشست به عنوان نماينده انجمن فرهنگي ناشران كتاب كودك گفت: به نظر من به عنوان يك ناشر، هراتفاقي كه روي جلد كتاب رخ دهد و به ارزش و اعتبار كتاب بيافزايد، خوب است. مانند نشان جشنواره رشد يا نشان لاك‌پشت پرنده كه كتاب‌ها را به استاندارد نزديك‌تر مي‌كند.
 

وي افزود: اگر استاندارد را براي محتوا و فيزيك كتاب درنظر بگيريم، كتابي كه فيپا مي‌گيرد يعني استاندارد اجباري و حداقل را گرفته است. البته يك‌سري استاندارد‌ها هم اختياري است كه خود ناشر براي فاخر شدن كارش به آن‌ها توجه مي‌كند. براين اساس ما ناشران از اين نشان استقبال مي‌كنيم چون سبب مي‌شود مخاطبان با اعتماد و آرامش بيشتري كتاب را انتخاب كنند.
مرتضي عارف از سوي نهاد كتابخانه‌هاي عمومي كشور، نيز در اين نشست به معيارهاي انتخاب كتاب در نهاد كتابخانه‌ها اشاره كرد و گفت: در اين نهاد بايد براي مخاطبان مختلف كتاب انتخاب كنيم براين اساس معيارهاي مختلفي را درنظر مي گيريم. درباره استانداردسازي براي كتاب كودك هم، واژه استاندارد، حداقل‌هايي را مشخص مي‌كند كه بايد در كتاب وجود داشته باشد و بايد دقت كنيم همه كتاب‌هايي كه در اين حوزه منتشر مي‌شود مورد بررسي قرار گيرد چون اگر كتابي از قلم بيافتد عملا به اين معنا است كه فاقد استاندارد است. همچنين قبل از اينكه درباره ضرورت استانداردسازي صحبت كنيم بايد ببينيم كه چه اهدافي را دنبال مي‌كند و براساس آن، ضرورتش تعيين شود.
 

فاطمه مرتضايي‌فر، نماينده شوراي كتاب كودك، نيز در اين نشست با قاطعيت عدم موافقت شوراي كتاب كودك با استانداردسازي كتاب كودك را مطرح كرد و گفت: اين كار پيشينه‌اي در ساير كشورها ندارد همچنين در ادبيات بزرگسال نيز اجرا نمي‌شود چون ما اعتقاد داريم مخاطبان بزرگسال همه با درك و فهم هستند و كتاب خوب و بد را از هم تشخيص مي‌دهند بنابراين لزومي ندارد در حوزه كودك و نوجوان هم اجرا شود.
 

وي افزود: از سويي چه تضميني وجود دارد كه معيارهايي كه براي استانداردسازي تبيين مي‌شود در پشت پرده دچار تغييرات و اعمال نظرهاي سليقه‌اي نشود. همچنين دليلي ندارد معيارهايي كه ما تعيين مي‌كنيم براي مخاطب هم قابل استفاده و مهم باشد. ما در شوراي كتاب كودك معتقديم بايد معيارهاي انتخاب كتاب خوب را همگاني‌تر كنيم و خانواده‌ها كم كم با اين معيارهاي انتخاب، آشنا شوند.
اعظم بزرگي هم به عنوان نماينده كانون پرورش فكري كودكان و نوجوانان در اين نشست هم‌انديشي به معيارهاي انتخاب كتاب در كانون اشاره كرد و گفت: ما از سال ۱۳۷۹ معيارهاي مدوني داريم كه هرچندسال يكبار بازتعريف مي‌شود و براساس آن‌ها كتاب انتخاب مي‌كنيم متاسفانه ما در اطلاع‌رساني به شدت ضعيف عمل كرده‌ايم اما ادعا داريم كه در هرفصل تمامي كتاب‌هايي كه از سوي ناشران به دست‌مان مي‌رسد را بررسي و اعلام نتيجه مي‌كنيم. بايد توجه داشت كه ضمن اينكه مردم و مربيان را آگاه مي‌كنيم و اهداف سازمان‌هاي اعلام‌كننده فهرست را ارتقا مي‌دهيم بايد به ناشران و نويسندگان هم نگاه داشته باشيم.

هادي خورشاهيان، نيز به عنوان نماينده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي در اين نشست بيان كرد: تجربه به من ثابت كرده استانداردسازي به شكل دموكراتيكي كه مورد نظر حميدرضا شاه‌آبادي است، امكان‌پذير نيست و معتقدم استانداردسازي كتاب كودك ضرورتي ندارد و نتيجه‌بخش نخواهد بود.

سيدسعيد ميرمحمدصادق، معاون فرهنگي موسسه خانه كتاب نيز در اين نشست بيان كرد: وقتي ما پنجره رسانه خودمان را ببنديم، از جايي ديگر سردرمي‌آورد. اگر رسانه خودمان در حوزه كتاب ورود كند و نگاه عمومي به كتاب داشته باشد و تنوع موضوع داشته باشددر ترويج كتابخواني هم موثر است.

 


نظرات کاربران

    نظر خود را درباره این مطلب، با دیگر بازدید کنندگان سایت به اشتراک بگذارید !

نظر شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *