تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۰۲/۲۳ | شناسه مطلب : ۱۶۶۵۱ | تعداد بازدید : ۳۲۲

فرهنگ‌نامه‌اي غني كه از رودكي تا ملك‌الشعراي بهار را در برمي‌گيرد

جلد چهارم فرهنگ آثار ایرانی ـ اسلامی رونمایی شد

فرهنگ‌نامه‌ای غنی كه از رودكی تا ملك‌الشعرای بهار را در برمی‌گیرد

سیدعلی آل‌داوود در نشست رونمایی از جلد چهارم فرهنگ آثار ایرانی ـ اسلامی گفت: این کتاب کامل‌ترین فرهنگ ایرانی است که درباره شعر نوشته شده و از رودکی تا ملک‌الشعرای بهار را در برمی‌گیرد. نزدیک به ۲۰۸ دیوان شعر در این فرهنگ گردآوری شده که ۱۰۴ مدخل آن را مجدالدین کیوانی تهیه کرده است.

به گزارش روابط عمومی موسسه خانه كتاب؛ نشست رونمایی از جلد چهارم فرهنگ آثار ایرانی ـ اسلامی به سرپرستی احمد سمیعی گیلانی با حضور سیدعلی آل‌داوود، احمد پاكتچی، سید صادق سجادی، مجدالدین كیوانی و احمد سمیعی گیلانی شنبه ۲۲ اردیبهشت در سالن كارنامه نشر برگزار شد.

آل‌داوود با بیان اینكه جلد چهارم فرهنگ ایرانی اسلامی از مدخل دیوان شعرا آغاز شده گفت: این كتاب غنی‌ترین جلد این مجموعه آثار است و در آن مباحثی چون دیوان شعرا، سفرنامه‌ها و ... وجود دارد. این كتاب كامل‌ترین فرهنگ ایرانی است كه درباره شعر نوشته شده و از رودكی تا ملك‌الشعرای بهار را در برمی‌گیرد. نزدیك به ۲۰۸ دیوان شعر در این فرهنگ گردآوری شده كه ۱۰۴ مدخل آن را مجدالدین كیوانی تهیه كرده است. مقالات او در این كتاب به‌صورت مستقل هم می‌تواند در قالب كتاب منتشر شود و برای دیگران قابل استفاده باشد.
 

وی ادامه داد: مداخل تاریخ اسلام و ایران به كوشش صادق سجادی و علی بهرامیان، فقه، كلام و اصول به كوشش فرامرز حاج‌منصوری و... از دیگر مداخلی است كه در این كتاب گردآوری شده است. تلاش ما در این فرهنگ بر این بوده تا از متخصصان تراز اول استفاده كنیم. برای اتمام این مجموعه تا حرف «ی» دو جلد دیگر نیز در دست نگارش است كه امیدواریم طی دوسال آینده رونمایی شود.
 

كیوانی نیز در ادامه این نشست با بیان اینكه در تالیف این اثر دقت لازم را مبذول داشته عنوان كرد: این فرهنگ بی‌نظیر و كار یگانه‌ای است چون در تاریخ ادبیات شرح‌حال‌های زیادی نوشته شده است اما تدوین این فرهنگنامه از ۵ سال پیش آغاز شد و اكنون ماحصل آن به ثمر نشسته است.
 

سجادی با بیان اینكه نمونه دیگری مشابه جلد چهارم فرهنگ آثار ایرانی اسلامی نمی‌توان مشاهده كرد گفت: در این جلد از اشعار شعرای مختلف استفاده شده و از مطالعه دیوان آذر بیگدلی كه توسط مجدالدین كیوانی نگاشته شده بود لذت بسیاری برد. به صورت كلی مقالات این كتاب توصیفی است و تنها كتابشناسی نكرده‌ است.
 

وی ادامه داد: چنانچه منابع مكتوب وجود نداشته باشد آثار و افكار اندیشمندان اسلامی جاودان نمی‌ماند و برای جامعه علمی شناخته نمی‌شوند. به‌هرحال این كتاب وصف‌كننده و ارائه‌دهنده نتایج افكار، ابیات و آثار دانشمندان، ادبا و نویسندگانی كه طی قرون مختلف این آثار را پدید آورده‌اند. این فرهنگ در زمره دانشنامه‌های نسبتا موجه در آثار فرهنگ ایرانی ـ اسلامی است.
 

سجادی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به اینكه تعداد قابل‌توجهی از بهترین محققان در نگارش مقالات همكاری داشته‌‌اند عنوان كرد: وجود مقالات درباره نشریات فارسی از امتیازات این فرهنگنامه است همچنین مقالات ممتازی در این مجلد وجود دارد كه در سایر دانشنامه‌ها مشاهده نمی‌شود.
 

پاكتچی در بخش دیگری از این نشست با بیان اینكه از دیدگاه یك مخاطب به این اثر نگریسته گفت: در حوزه نظریه‌های فرهنگی به موضوع فرهنگ از دو بعد نگریسته می‌شود نخست جنبه خاطره‌ای و دیگری جنبه روزآمد بودن آن است. ما در ایران از جنبه‌های حافظه‌ای فرهنگ غنی هستیم و مطالب زیادی در این حوزه داریم. اما در بخش روزآمد بودن شاید به اندازه گذشتگان فعال نبوده‌ایم.
 

این استاد دانشگاه ادامه داد: تدوین آثاری از جنس دانشنامه‌‌هایی اینچنینی می‌تواند نقش زیادی را در بازخوانی عرصه فرهنگ ایجاد كند و در ورای این كار شكل‌گیری خانواده بزرگ فرهنگی وجود دارد كه بسیار مهمتر از كاركرد‌های دیگر آن است. انتشارات سروش در كنار گردآوری این كتاب جمع بزرگی از خانواده فرهنگ را گردآوری كرده كه بسیار ستودنی است.
 

بلالی نیز در ادامه با بیان اینكه انباشت دانش طی هزاران سال باعث شده دانش گسترده باشد گفت: در ایران شرایطی وجود داشته كه اندیشمندان زیادی در آن رشد كرده و توانسته‌اند در اعتلای بشریت نقش مهمی را ایفا كنند با این وجود اگر در گذشته ۱۰ درصد دانش را عرضه می‌كردیم اكنون این میزان به یك درصد رسیده است.
 

وی افزود: این كه طی ۲۰ سال گذشته انتشارات سروش روی یك نوآوری در دایرة‌المعارف‌نویسی سرمایه‌گذاری كرده و به اشخاص توجهی نداشته و خود مطالب را مدنظر قرار داده بسیار شایان ذكر است چراكه ماحصل مجموعه فرهنگ آثار ایرانی ـ اسلامی می‌تواند قرن‌ها به جامعه بشری خدمت كند.
 

سمیعی گیلانی نیز در بخش پایانی این نشست با اشاره به فرهنگ آثاری كه پیش از این به زبان فارسی ترجمه شده بود گفت: در گذشته مجموعه آثاری به زبان فارسی ترجمه شد كه ۴۰ مدخل در آن وجود داشت و در قالب ۶ جلد در دسترس مخاطبان قرار گرفته بود اما از آنجا كه جای آثار ایرانی ـ اسلامی در آن خالی بود پیشنهاد شد تا آثار ایرانی ـ اسلامی با این ۶ جلد ادغام شود اما با توجه به حجم آن امكان این كار میسر نبود.
 

وی افزود: بنابراین تلاش شد تا با گردآوری مجموعه‌ای از افراد متخصص در این حوزه مقالات مرتبط گردآوری شود و البته حین كار برخی از مداخل احتیاج به تكمیل و تنقیح داشت كه در فرایند كار صورت گرفت. در نهایت جلد نخست در سال ۸۵ و جلد سوم در سال ۹۲ به بازار آمد.
 

سمیعی گیلانی در پایان اظهار امیدواری كرد كه مجلدات پنجم و ششم به زودی منتشر شده و در دسترس علاقه‌مندان قرار گیرد.

 


نظرات کاربران

    نظر خود را درباره این مطلب، با دیگر بازدید کنندگان سایت به اشتراک بگذارید !

نظر شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *